دسته بندی موضوعی
تبلیغات دانشمند شرکت توسعه فناوری اطلاعت زربین
تبلیغات دانشمند شرکت توسعه فناوری اطلاعت زربین

سفر راحت حق همه افراد جامعه است

person with disability

اندازه فونت:

در کشور ما، افراد دارای معلولیت امکانات بسیار محدودی برای لذت بردن از اوقات فراغت و سفر در اختیار دارند. این محدودیت فقط به علت معلولیت نیست، عدم وجود زیرساخت‌ها و فقدان خدمات مناسب به افراد دارای معلولیت در ایران به این معنا است که صنعت جهانگردی توانایی جذب مسافران دارای معلولیت و جلب رضایت آنها را ندارد، درصورتی ‌که این گروه ظرفیت‌های لازم و کافی جهت تبدیل شدن به مسافران بالفعل را دارند.

در کشورهای گردشگرپذیر دنیا مثل اسپانیا و فرانسه، توجه به افراد کم‌توان یا ناتوان جسمی‌و برآورده کردن نیازهای‌شان یکی از اولویت‌ها در سیاست‌گذاری کشور است و سیاست‌های اتخاذ شده در راستای ایجاد امکانات رفاهی برای این افراد است. به عنوان مثال خدمات رفاهیِ ویژه این افراد در بسیاری از بناهای تاریخی، موزه‌ها، مناطق طبیعی، هتل‌ها و رستوران‌های اسپانیا ارائه می‌شوند. اسپانیا روز به روز در ارائه محصولات گردشگری به همه افراد جامعه تحت عنوان «گردشگری در دسترس همه» آماده‌تر می‌شود که در واقع تلاشی ا‌ست در جهت منطبق شدن با نیازهای افراد ناتوان یا کم‌توان جسمی‌ از طریق برطرف کردن موانع، فراهم آوردن شرایط مناسب برای استفاده از طبیعت یا شرکت در رویدادهای فرهنگی که همه در گرو ایجاد زیر‌ساخت‌های مناسب حمل و نقل، شهرسازی و طراحی محیطی در اماکن گردشگری خواهد بود.

در این رابطه می‌توان به PREDIF اشاره کرد که پروژه‌ای است در زمینه ارائه «خدمات گردشگری به افراد دارای معلولیت فیزیکی» (پاراتور) از طریق پکیج‌های مسافرتی مخصوصی که از سال 1381/2002 در اسپانیا شروع به فعالیت کرده است. PREDIF در حال حاضر قوی‌ترین مرجع در دسترس افراد دارای معلولیت در اسپانیا است، علاوه بر این اپلیکیشن‌هایی مثل Tur4all روی موبایل در اسپانیا از محبوبیت و عمومیت بالایی برخوردار است. Tur4all امکان دسترسی به بیش از 2400 خدمت گردشگری مختص این قشر از جامعه مثل هتل، دفاتر مسافرتی و مراکز تفریحی را فراهم آورده است.
در تمامی ‌شهرهای اسپانیا، کتابچه‌های راهنمای مخصوص افراد دارای معلولیت به چاپ رسیده و در اختیار آن‌ها قرار می‌گیرد که خدمات موجود را معرفی می‌کنند. این اطلاعات شامل مسیرهای قابل استفاده معلولان در خیابان‌ها، خطوط مترو و اتوبوس، رستوران‌ها و کافه‌های مخصوص معلولان، دفاتر اطلاع‌رسانی ویژه این افراد یا مراکزی است که افرادی را جهت همراهی و همیاری با فرد دارای معلولیت پیشنهاد می‌دهند. بیمارستان‌ها و کلینیک‌های ویژه، شماره تلفن‌های ضروری، مراکز تعمیر و بازسازی وسایل همراه مورد نیاز آن‌ها نیز معرفی شده‌اند.

علاوه بر اینها اطلاعاتی درباره درهای ورودی و رمپ‌های مخصوص ویلچر، ابعاد سرویس‌های بهداشتی، ارتفاع شیرهای آب در دستشویی‌ها، ارتفاع دکمه‌های آسانسور از سطح زمین و اشکال نوارهای موجود روی زمین به این افراد ارائه می‌شود. از سوی دیگر، اماکنی نیز در نظر گرفته ‌شده‌اند که در آنها امکان استفاده از چاپ‌های سه بعدی به‌منظور لمس کردن و لذت بردن از شاهکارهای هنری و همچنین نقاشی برای نابینایان وجود دارد.

اختصاص ردیف‌های جلو در سالن‌های سینما، تئاتر و کنسرت‌ها به افراد کم‌بینا و کم‌شنوا و مجهز بودن تعدادی از صندلی‌ها به صفحات نمایش برای خواندن دیالوگ‌ها به صورت زیرنویس از دیگر خدماتی ا‌ست که در مادرید به افراد دارای معلولیت ارائه می‌شود.
امکان استفاده از دوچرخه‌های دستی یا سه‌چرخه به صورت کاملا رایگان در مناطق جنگلی، کوه‌ها و پارک‌های طبیعی اسپانیا نمونه عملی شده فعالیت‌های طبیعت‌گردی معلولان است. بنابر‌این در یک جمله می‌توان این‌طور گفت که کیفیت خدمات ارائه شده گردشگریِ یک مقصد را می‌توان با بررسی میزان رضایت این افراد از آن خدمات سنجید.

حق تمامی ‌شهروندان یک جامعه است تا بتوانند از محیط‌زیست و طبیعت، محصولات و خدمات گردشگری استفاده کنند و لذت ببرند. «توریسم قابل دسترس برای همه»، محرکی‌ است در جهت ایجاد یکپارچه‌سازی اجتماعی. باید توجه داشت که «توریسم قابل دسترس همه» تنها یک شعار نیست بلکه دارای اثرات مثبتی در اقتصاد و صنعت جهانگردی است که نمی‌توان از آنها غافل بود.

فراهم آوردن بسترهای مناسب، نیازمند سرمایه‌گذاری‌های اقتصادی در سطح کلان است که با ایجاد فرصت‌های شغلی و رونق کسب و کار و تجارت باعث افزایش سهم بازار خواهد شد. در این راستا بخش گردشگری، سازمان‌های ذی‌نفع و مسئولان، وظیفه فرهنگ‌سازی و آشنایی جامعه با نیازهای معلولان را بر عهده دارد. ایجاد کلاس‌های آموزشی و سمینارها درباره وضعیت مشتریان دارای معلولیت، بررسی وضعیت کنونی صنعت گردشگری از لحاظ کارآمد بودن و دارا بودن قابلیت استفاده برای همه افراد، ایجاد وب‌سایت‌های ارائه‌دهنده خدمات آنلاین به معلولان و ایجاد اپلیکیشن‌های ویژه این افراد روی موبایل از دیگر وظایف متصدیان گردشگری در ایران و هر کشور دیگری در دنیا است. نبود وسایل نقلیه مناسب درون‌شهری و برون‌شهری، نبود سرویس‌های بهداشتیِ سازگار، زیرساخت‌های شهری و وجود فضاهای نا‌مناسب و ناکارآمد از جمله عواملی‌اند که سفر را در ایران برای افراد دارای معلولیت دشوار کرده‌اند.

سیده یاسمین حسینی
دکتری گردشگری در دانشگاه ژیرونای اسپانیا

چاپ شده در شماره 626 مجله دانشمند

اشتراک گذاری در شبکه های اجتماعی

تلگرام گوگل پلاس لینکدین
به کانال تلگرام مجله دانشمند بپیوندید